Toruń

Toruń jest jednym z kilku miast w Polsce, posiadających sieć tramwajową o prześwicie 1000 mm. Mimo, że długość tras tramwajowych nie jest zbyt duża, a spora część wagonów nie mieści się w nocy w zajezdni i nocuje na pętlach, tramwaje toruńskie uchodzą za jedne z najbardziej zadbanych w Polsce. Dodatkowo, w ostatnich latach w końcu ruszyły inwestycje komunikacyjne w tym mieście.

 

Pierwsze pojazdy szynowe wyjechały na ulice Torunia w 1891 roku. Były to tramwaje konne, które kursowały pomiędzy Bydgoskim Przedmieściem a dworcem kolejowym Toruń Miasto. Zajezdnia zlokalizowana została przy ulicy Sienkiewicza, gdzie funkcjonuje, w zasadzie bez większych zmian, do dnia dzisiejszego. 

 

W 1899 roku linia została zelektryfikowana. Odtąd, sieć tramwajowa systematycznie się rozwijała. Okres wojny przyniósł szereg zniszczeń, zarówno w infrastrukturze jak i w taborze. Na początku wojny doszło do wysadzenia w powietrze mostu na Wiśle. W rezultacie, tramwaje powróciły pod Dworzec Główny dopiero w 1950 roku. Po wojnie nadal kontynuowano inwestycje tramwajowe. W 1955 roku tramwaje dotarły najpierw do Dworca Północnego, natomiast w 1958 do dzielnicy Wrzosy. W latach 1970 – 1991 prowadzono szereg dalszych działań zmierzających do rozwoju linii na kierunku wschód - zachód. W 1971 roku oddano trasę do obecnej pętli Motoarena, przez lata noszącą nazwę Merinotex, w 1974 roku do pętli Elana, a w 1986 roku do pętli Olimpijska. Powstała również północna tras wzdłuż ulic Kraszewskiego, Kościuszki i Skłodowskiej-Curie. Niestety, poza rozbudową sieci, zamykano też niektóre jej fragmenty. W 1970 roku tramwaje zniknęły z ulic Starego Miasta. W zamian uruchomiono trasę okrążającą centrum, poprowadzoną głównie po Wałach Sikorskiego. W 1972 roku zamknięto odcinek z dworca Toruń Północny do Wrzosów. W sierpniu 1984 roku tramwaje przestały jeździć przez most na Wiśle w kierunku Dworca Głównego. Takie postępowanie podyktowane było próbą zwiększenia przepustowości mostu. Niestety, nie przyniosło to znaczącej poprawy. W 1991 zamknięto ostatni odcinek jednotorowy do Dworca Północnego wzdłuż Szosy Chełmińskiej. Ostatnia trasa na kierunku północ - południe przestał istnieć. W 2011 roku zamknięto łącznik wzdłuż ulicy Wschodniej ze względu na budowę trzypoziomowego skrzyżowania uniemożliwiającego poprowadzenie w tym miejscu linii tramwajowej.

Jedyny historyc...
Fragment torowi...
Pamiątkowa tabl...
Tor będący pozo...
Szosa Chełmińsk...
Są plany odbudo...
Być może nastąp...
Mimo likwidacji...
Torowisko w uli...
 

Wjazd na przebu...

Dzisiejsza sieć tramwajów toruńskich liczy 25 kilometry. W mieście znajduje się sześć pętli tramwajowych, z czego jedna uliczna. Po Toruniu kursuje 7 linii tramwajowych, 5 dziennych oraz 2 nocny. Pierwsza nocna linia powróciła na ulice miasta od grudnia 2006 roku, natomiast druga linia pojawiła się w 2014 roku po uruchomieniu nowej trasy do pętli Uniwersytet.

 

W chwili obecnej w Toruniu eksploatowanych jest 55 wagonów typu 805Na z lat 1980-1990. Ponadto, w mieście znajdują się dwa pługi, zbudowane w oparciu o wagony 2N i 5N, a także stanowiący namiastkę zabytku, dość mocno przebudowany wagon 5N numer 100. Tramwaje obsługuje jedna, pamiętająca początki funkcjonowania komunikacji w Toruniu, zajezdnia przy ulicy Sienkiewicza. Niestety, z powodu braku miejsca, część wagonów nocuje na torze przed zajezdnią oraz na pętlach Olimpijska oraz Motoarena. Takie rozwiązania oczywiście sprzyja niszczeniu taboru, mimo to toruńskie tramwaje utrzymane są w znakomitym stanie. Wszystkie pojazdy są zadbane, a najbardziej zużyte wagony przechodzą naprawy główne.

Skład 805Na - 2...
Wagon 805Na - 2...
Skład 805Na - 2...
Skład 805Na - 2...
Pętla Olimpijsk...
Wóz 805Na - 260...
Wóz 805Na - 218...
Wóz 805Na - 266...
Zajezdnia tramw...
Skład 805Na - 2...
Zabytkowy wagon...
Wagony 805Na, o...
Jeden z dwóch w...
Tramwaj na zdję...
Od 1 grudnia 20...
Poza torami ods...

Wiosną 2006 roku podjęto próbę zmiany wyglądu składu 805Na - 230+231. Oba wagony otrzymały nowe ściany czołowe, identyczne jak te stosowane w Łodzi, a także zmienione barwy zakładowe. Do chwili obecnej w ten sposób zmodernizowano 18 wagonów. Kursują one po mieście zarówno solo jak i w składach. Niektóre wozy przebudowano na doczepy czynne.

Skład 805Na - 2...
Zmodernizowany ...
Wóz 805Na - 229...
Wóz 805Na - 248...

W 2014 roku w Toruniu pojawiły się pierwsze, fabrycznie nowe wagony niskopodłogowe. Sytuacja ta była możliwa dzięki podpisaniu pod koniec 2013 roku kontraktu z firmą PESA z Bydgoszczy na dostawę 12 pojazdów, z czego 6 wozów posiada pięć członów, natomiast kolejne 6 tylko trzy człony. We wrześniu 2014 roku w Toruniu pojawił się pierwszy wóz typu 122NbT, który otrzymał numer 301. Do początku 2015 roku trwały dostawy kolejnych pięcioczłonowych wozów. Otrzymały one numery do 306. Tramwaje początkowo skierowane zostały do obsługi linii 3 i 4, jednak po zakończeniu remontów torowisk zaczęły kursować głównie na liniach numer 1 i 5.

Wagon 122NbT - ...
Wagon 122NbT - ...
Wagon 122NbT - ...

W pierwszej połowie 2015 roku do miasta dostarczono brakujące 6 trójczłonowych wozów oznaczonych typem 121Nb. Otrzymały one kolejne wolne numery od 307 do 312. Pojazdy te skierowano do obsługi linii 2, 3 i 4.

Przyszły wagon ...
PESA 121 NbT nu...

W wyniku kolejnego przetargu, pod koniec 2015 roku w mieście pojawiło się kolejne 5 dwukierunkowych wagonów PESA Swing 122 NbT Duo. Pojazdy te otrzymały numery od 313 do 317. Analogicznie, jak jednokierunkowe wozy 122NbT, pojawiają się one przede wszystkim na liniach numer 1 i 5. W tym miejscu warto podkreślić, że wprowadzenie do ruchu w sumie 17 niskopodłogowych wagonów tramwajowych w latach 2014 - 2016 zwiększyło udział tego typu pojazdów w ruchu z 0% do około 40%.

PESA 122 NbT Du...

Miasto, mimo bogatych tradycji tramwajowych, jeszcze do niedawna niezbyt chętnie chciało inwestować w sieć tramwajową. Dobrym przykładem jest tu wspominana już wcześniej likwidacja w 2011 roku torowiska tramwajowego wzdłuż ulicy Wschodniej, w związku z budową trasy dojazdowej do nowego mostu na Wiśle. W rezultacie, linia tramwajowa numer 4 została skrócona, a pętla Olimpijska straciła alternatywny dojazd do centrum miasta.

 

Sytuacja radykalnie zmieniła się w ostatnim czasie. W latach 2013 - 2014 w ramach projektu współfinansowanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego zrealizowano budowę nowej linii tramwajowej na Bielany oraz odbudowę łącznika torowego wzdłuż alei Solidarności. Powstały również trzy tory odstawcze do postoju tramwajów na pętli Olimpijska.

Plan nowej siec...
Podłączenie now...
Nowe torowisko ...
Skrzyżowanie ul...
Nowe rozjazdy. ...
Skrzyżowanie ul...
Budowa torowisk...

Nowa trasa na Bielany, gdzie znajduje się między innymi Miasteczko Akademickie Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, została otwarta 25 czerwca 2014 roku. Jest to pierwsza nowa linia tramwajowa w Toruniu od trzydziestu lat. Jej długość wynosi 1,9 kilometra. Początek nowej trasy znajduje się na skrzyżowaniu ulic Broniewskiego, Kraszewskiego i Sienkiewicza w pobliżu zajezdni tramwajowej. Pierwsze 500 metrów nowego torowiska poprowadzono środkiem ulicy Sienkiewicza. Następnie tramwaje skręcają w lewo i jadą już po wydzielonym torowisku wzdłuż ulicy Gagarina. Po lewej stronie można dostrzec bloki dużego osiedla mieszkaniowego Bielany, natomiast po prawej zaczynają się budynki Kampusu Uniwersytety Mikołaja Kopernika. Pętla Uniwersytet zlokalizowana została przy ulicy Okrężnej i posiada dwa perony dla wysiadających oraz jeden peron dla wsiadających. Obok nich znajdują się również przystanki autobusowe, zapewniając wygodną przesiadkę pomiędzy poszczególnymi środkami transportu. Dodatkowo, układ torowy zapewnia możliwość objechania pętli dookoła. Całe torowisko zbudowane zostało w nowoczesnej technologii z pełną izolacją wibroakustyczną, w części wydzielonej dodatkowo pokrytej trawą. Na przystankach w stronę centrum miasta zainstalowane zostały elektroniczne tablice informacji pasażerskiej. Do pętli Uniwersytet skierowano linię tramwajową numer 1, obsługiwaną składami dwuwagonowymi, kursującymi niemal przez cały dzień i we wszystkie dni tygodnia z częstotliwością co 12 minut.

Przystanek dla ...
Przystanki dla ...
Nowe torowisko ...
Jedynka w drodz...
Początkowy odci...
Skład na linii ...
Ciekawe rozwiąz...
Znaki ostrzegaj...

Dodatkowo, w centrum Torunia w 2013 roku odbudowano liczący około 300 metrów łącznik w alei Solidarności, który jednocześnie zastąpił torowisko na ulicy Uniwersyteckiej. Zdecydowano się na powrót poprzedniego układu z uwagi na dalsze plany rozbudowy sieci tramwajowej do północnych dzielnic miasta wzdłuż Szosy Chełmińskiej. Bez powstania tego fragmentu torowiska linia 1 nie mogłaby kursować na trasie Uniwersytet - Olimpijska. Jednocześnie powstał bardzo ważny węzeł przesiadkowy autobusowo - tramwajowy „B+T Plac Teatralny”, zlokalizowany w najbliższym sąsiedztwie centrum miasta.

Pozostałość po ...
Nowy przystanek...
Wspólny pas tra...

Trzecim elementem prowadzonego projektu inwestycyjnego była rozbudowa pętli Olimpijska, polegająca na dobudowaniu trzech ogrodzonych torów służących do postoju tramwajów. Jednym z najważniejszych problemów toruńskich tramwajów od lat jest bowiem brak zajezdni mieszczącej cały tabor. W związku z tym część tramwajów musi nocować na pętlach. W ostatnich latach do tego celu wykorzystywano pętlę Motoarena. Teraz tabor stacjonować będzie na torach na pętli „Olimpijska”. Rozwiązanie to ma jednak pewne wady. Pętla Olimpijska położona jest najdalej od zajezdni, dodatkowo zlokalizowana jest praktycznie w lesie, a tramwaje zabezpieczone będą wyłącznie przez siatkę ogrodzeniową. Czy takie rozwiązanie spełni swoje zadanie, przekonamy się już niedługo.

Tory wyjazdowe ...
Skład odstawion...
Tramwaje zjeżdż...

Pod koniec stycznia 2015 roku oddano do użytku zmodernizowaną pętlę Motoarena. Jej przebudowa związana była między innymi z planami budowy nowej trasy tramwajowej do Portu Drzewnego, położonego w zachodniej części Torunia. W związku z tym, całkowicie zmieniono układ torowy na pętli. Obecnie, pociągi tramwajowe poruszają się po niej zgodnie ze wskazówkami zegara, czyli na odwrót niż to zwykle bywa. Pętla posiada dwa perony końcowe oraz trzy tory postojowe, przy czym dwa z nich zostały ogrodzone i służyć będą do garażowania taboru. Natomiast wzdłuż Szosy Bydgoskiej zabudowano dwa tory z rozjazdami, które w przyszłości stanowić będą początek nowej trasy do Portu Drzewnego. Tor północny wzdłuż nowej trasy służy na razie do stacjonowanie tramwajów i nie jest ogrodzony.

 

Cała pętla tramwajowa w ramach przebudowy dostosowana została do potrzeb osób niepełnosprawnych, między innymi poprzez podniesienie poziomu peronów przystankowych, a także lokalizację w nawierzchni specjalnych pasów z wypustkami dla osób niewidomych. Odnowiony został również budynek socjalny, służący motorowym. Wszystkie prace wykonane zostały w ciągu 6 miesięcy i kosztowały 9,8 mln złotych.

Wjazd na przebu...
Dwa perony końc...
Przystanek pocz...
Ogrodzone łuki ...
Fragment nowego...
Tor z gotowym p...
Początek przysz...

Toruń na najbliższe lata ma przygotowane bardzo ambitne plany rozbudowy sieci tramwajowej. Poza linią do Portu Drzewnego miasto chce wybudować trasę do osiedla Jar, odbudować trasę na dworzec kolejowy Toruń Główny, a także zrealizować nową zajezdnię tramwajową.

 

PSMKMS & Impuls

Komentarze  

 
+7 #2 Marcin 2014-02-20 10:41
Zajezdnia jest jedną z najbardziej zadbanych w Polsce. Położona w bliskim centrum miasta, nie tak dawno była rewitalizowana. Obok niej są budynki biurowe MZK. Obok niej mieści się hala napraw wagonów.
Ciekawy artykuł. :-)
 
 
+2 #1 Piotr Cholewa 2014-02-19 23:26
Brawo, warto wiedzieć! :D Wydaje mi się tylko że te tory odstawcze na Olimpijskiej powinni zadaszyc.
 

Zaloguj się, aby dodawać komentarze.

Zdjęcie tygodnia

Zaloguj się

Odwiedza nas 312 gości oraz 0 użytkowników.