Aktualności

Kraków stawia na tramwaje

Kategoria: Aktualności

Opublikowano: sobota, 03, sierpień 2013 22:00

PSMKMS

Odsłony: 3682

Jeśli zadamy sobie pytanie, czy tramwaje w Krakowie są szybkie, komfortowe, punktualne, niezawodne i dostępne, to przy próbie odpowiedzi zapewne każdy z nas będzie miał wiele wątpliwości. Wciąż bowiem wiele torowisk nie jest w stanie idealnym, nie wszędzie tramwaje mają priorytet na sygnalizacjach świetlnych, nie wspominając już o braku wydzielonych torowisk, czego konsekwencją jest blokowanie przez pojazdy indywidualne. Do tego dochodzi duża ilość taboru starego, awaryjnego, a przede wszystkim niedostosowanego do potrzeb osób niepełnosprawnych. W związku z tym wspomniane na początku cechy wyróżniające dobry system komunikacji nie są w pełni zrealizowane. Również dostępność tramwajów w wielu rejonach Krakowa, szczególnie północnych, wciąż pozostaje w sferze życzeń. Czy jest szansa na zmianę tej niekorzystnej sytuacji i czy Kraków rzeczywiście stawia na tramwaje?

Jeśli chodzi o nowe linie tramwajowe, to w najbliższych latach niemal pewne są dwie inwestycje: budowa łącznika Lipska - Wielicka i przedłużenie linii do Górki Narodowej. Budowa łącznika rozpocznie się być może już jesienią tego roku. Trwa obecnie przetarg na realizację tej inwestycji. Otwarcie ofert ma nastąpić w najbliższych dniach. Jeśli nie będzie protestów, inwestycja rozpocznie się jesienią i potrwa przez dwa lata. Oddanie łącznika wpłynie na zmianę układu linii w południowej części Krakowa, umożliwi przyspieszenie połączenia z północną częścią Krakowa oraz da alternatywę w przypadku awarii lub remontu torowiska na ulicy Wielickiej i Limanowskiego dla połączenia południowych dzielnic Krakowa z resztą miasta. Odciążenie centrum a w szczególności skrzyżowania ulicy Dietla i Starowiślnej również powinno pozytywnie wpłynąć na sprawność całej sieci tramwajowej.

W przypadku drugiej inwestycji, w chwili obecnej trwa przetarg na wykonanie projektu tramwaju do Górki Narodowej. Być może w przyszłym roku ogłoszony zostanie przetarg na realizację pierwszego odcinka trasy. Oddanie całej inwestycji do Górki Narodowej sprawi, że tramwaj stanie się wreszcie dostępny również dla wielu mieszkańców w północnych częściach Krakowa. Wciąż pozostaną jednak duże osiedla, do których od dziesięcioleci planuje się budowę tramwaju i nadal nie wiadomo, kiedy zostanie to zrealizowane. Mowa tu przede wszystkim o Azorach. Ostatnio pojawiła się nawet koncepcja przedłużenia tramwaju aż do ulicy Jasnogórskiej. Pomysł ten popierają przedstawiciele Rady Dzielnicy oraz mieszkańcy. Drugim rejonem bardzo gęsto zaludnionym w północnej części Krakowa, do którego tramwaj nie dociera, są okolice Prądnika Czerwonego. Już w okresie międzywojennym planowano budowę tramwaju wzdłuż alei 29 Listopada. Przez dziesięciolecia w planach był tramwaj wzdłuż ulicy Rakowickiej i dalej przez Olszę do Prądnika Czerwonego. Ostatnio coraz głośniej lansowane są plany budowy tej trasy przez ulicę Meissnera, co jest delikatnie mówiąc, chybionym pomysłem. Zwłaszcza, że wbrew pozorom korytarz dla tramwaju przez Olszę wciąż został zachowany i inwestycja ta jest możliwa do realizacji bez dodatkowych wyburzeń. Nie mniej, połączenie Mistrzejowic z centrum Krakowa na razie odsuwane jest w przyszłość i wciąż nie ma konkretniejszych planów realizacji tej inwestycji.

Miejskie plany obejmują również budowę kilku innych odcinków linii tramwajowych, których realizacja nie jest jednak sprawą najwyższej wagi. Mowa tu o przedłużeniu linii z Salwatora, połączeniu ulic Witosa - Zakopiańska, czy wzdłuż ulicy Stella Sawickiego. Tramwaj w alejach Trzech Wieszczów został oprotestowany, mimo że na pewno jego funkcjonowanie byłoby mniej uciążliwe dla mieszkańców, niż przemieszczanie się dziesiątek autobusów przegubowych tuż pod oknami kamienic.

Kraków w ostatnich latach jest liderem w naszym kraju, jeśli chodzi o budowę nowych odcinków sieci tramwajowej. Mimo budowy linii tramwajowych na Mały Płaszów czy do Czerwonych Maków, wciąż rozwój sieci jest niezbędny. Budowa jednej linii tramwajowej to koszt około 100-150 mln złotych. Dla porównania, budowa Centrum Konferencyjnego, Hali Widowiskowo-Sportowej czy Stadionu Wisły to w każdym przypadku koszt trzykrotnie większy. Tak więc, za środki przeznaczone tylko na Stadion Wisły, można by rozwiązać problemy komunikacyjne wszystkich północnych osiedli Krakowa. Zwłaszcza, że tego typu inwestycje są współfinansowane w bardzo wysokim stopniu przez Unię Europejską.  Przez ostatnie lata cały czas w Krakowie powstawały nowe torowiska. W tym roku mamy przerwę, ale od przyszłego inwestycje torowe znów mają szansę przyspieszyć. Zobaczymy, w jakim stopniu uda się zrealizować ten plan.

W kwestii remontów torowisk i wdrażania dalszych priorytetów dla tramwaju w najbliższym czasie jest szansa na dużą poprawę sytuacji. Jesienią tego roku powinny rozpocząć się prace na ulicy Podwale. Być może jeszcze w tym roku lub w następnym, roboty prowadzone będą na kolejnych ulicach: Dunajewskiego, Basztowej, Starowiślnej czy Na Zjeździe. Spora część wyremontowanych torowisk zostanie wydzielona poprzez wyniesienie ponad poziom jezdni.  Dodatkowo, na Pierwszej Obwodnicy ruch samochodowy ma być ograniczony do jednego kierunku . Styczność ruchu samochodowego i tramwajowego będzie więc miała miejsce wyłącznie na skrzyżowaniach oraz na tzw. przystankach wyspowych typu wiedeńskiego. Jednocześnie, jesienią powinien rozpocząć się remont torowiska w ciągu ulicy Mogilskiej i Jana Pawła II. Inwestycja ta ma być dofinansowana ze środków Unii Europejskiej. Kraków stara się też o pozyskanie środków na wspomniane wcześniej remonty torowisk w centrum oraz w Nowej Hucie. Są spore szanse, że dotacje te uda się zyskać, a środki trzeba wykorzystać do 2015 roku. Zapowiadane plany i ich realizacja  spowodują radykalną poprawę stanu torowisk, a w konsekwencji skrócenie czasu przejazdu i poprawę standardu komunikacji tramwajowej w mieście.

Poza inwestycjami w torowisko, prowadzone są inne działania mające na celu poprawę jakości komunikacji miejskiej. Mowa tu o rozbudowie elektronicznych systemów odpowiedzialnych za nadawanie priorytetu oraz dynamiczną informację pasażerską. Obecnie, realizowany jest projekt rozszerzenia Obszarowego Systemu Sterowania Ruchem o ciąg tramwajowy do Bronowic Małych, aleję Pokoju oraz ulicę Nowohucką. Tak więc najpóźniej w przyszłym roku, tramwaje na tych odcinkach powinny w znacznie mniejszym stopniu być zatrzymywane przez sygnalizację świetlną. System sterowania ruchu powstanie również wzdłuż ulicy Mogilskiej i alei Jana Pawła II. Jednocześnie, realizowany jest montaż tablic dynamicznej informacji pasażerskiej. Już dziś tablice te znajdują się na trasie linii 50, na nowych trasach na Mały Płaszów oraz do Czerwonych Maków oraz w centrum na ulicy Dominikańskiej i Franciszkańskiej. Obecnie trwa instalacja nowych tablic w ramach drugiego etapu budowy linii tramwajowej na Kampus UJ. Dzięki temu, tablice informacji pasażerskiej pojawią się na przystankach wzdłuż ulicy Kapelanka, Monte Cassino i Dietla, na pętli na Salwatorze i w Łagiewnikach oraz na ulicy Wadowickiej. Jednocześnie, wybrany został już wykonawca, który zainstaluje ponad 200 tablic na praktycznie wszystkich przystankach tramwajowych w mieście.

Mimo prowadzenia wielu działań na rzecz poprawy sprawności transportu zbiorowego, miasto wciąż nie może sobie poradzić z blokowaniem torowisk prze źle parkujące samochody. Innym problemem są korki na ulicach współdzielonych z torowiskami. O ile w centrum Krakowa ten problem uda się niedługo rozwiązać, o tyle wciąż pozostaną takie ulice jak Kalwaryjska czy Limanowskiego, gdzie w tej chwili bez poważnej ingerencji w torowisko nie uda się w sposób pewny odizolować ruchu tramwajowego od indywidualnego.

Tabor jest kolejnym aspektem, który mimo prowadzenia przez lata wielu pozytywnych działań, wciąż wymaga dalszych nakładów finansowych. Zapotrzebowanie na tabor na chwilę obecną kształtuje się na poziomie około 260 pociągów tramwajowych, które w dzień powszedni obsługują 216 brygad. Przez ostatnie lata starano się utrzymywać tę ilość na niezmienionym poziomie. Dbając o komfort pasażerów w ostatnich latach wzrosła ilość pociągów niskopodłogowych i klimatyzowanych. Zmniejszyła się również liczba pociągów o mniejszej pojemności, w tym przede wszystkim liczących około 20 metrów wozów E1 i GT6 solo oraz składów 2x105Na. Znacząco wzrosła natomiast liczba pociągów tramwajowych o długości 32-33 metrów, czyli wozów typu E1+c3 oraz NGT8. Tak więc, mimo w miarę stałej liczby pociągów w ruchu, zwiększyła się ilość dostępnych miejsc siedzących i stojących w tramwajach. Poprawa następuje jednak stopniowo a nie radykalnie. Obecnie na 165 pociągów  114 to wagony niskopodłogowe typu NGT6, NGT8, EU8N, N8S i 405N-Kr, z czego 53 wozy są wyposażone w klimatyzację. Są to NGT8, EU8N, 405N-Kr i jeden N8S. Aby poprawić ten wskaźnik w najbliższych kilkunastu miesiącach, wiele wagonów poddanych zostanie modernizacji. Dotyczy to głównie wozów GT8S, które otrzymają środkowy niski człon i klimatyzację. Kompleksową modernizacje przechodzą już również pierwsze wagony N8S, w których wzrośnie ilość miejsc stojących i siedzących. Po przebudowie będą to wagony jednokierunkowe, wyposażone w klimatyzację przedziału pasażerskiego. W międzyczasie zostały sprowadzone kolejne wagony E6 i c6, z których już od września zaczną powstawać kolejne niskopodłogowe i klimatyzowane EU8N. W ostatnim dziesięcioleciu sprowadzono około 150 wagonów E1 i c3, które wypełniły lukę w niedoborze taboru. Wagony te są również modernizowane zarówno zewnątrz jak i wewnątrz. Nie mniej jednak, nie posiadają członów niskopodłogowych i klimatyzacji. Ich wieloletnie dostawy obecnie wyeliminowały braki taborowe i raczej nie należy się spodziewać dalszych większych dostaw tego typu taboru. Obecnie jeszcze sporo pociągów E1+c3 jest modernizowana, ale to już raczej ostatni taki okres, gdyż Stacja Obsługi i Remontów będzie się skupiać na młodszych pojazdach. Raczej wątpliwe, aby wszystkie wagony E1+c3 przeszły remont połączony z wymianą elektryki, laminatów, okien itd. W ten sposób wyremontowano ponad 30 składów od numeru 115 wzwyż, a także od numeru 174 w Nowej Hucie oraz od 227 w Podgórzu. Modernizacje wiedeńskich wagonów zostaną więc ograniczone lub nawet w późniejszym okresie wstrzymane, a zmiana tego trendu będzie uzależniona od dostaw nowych wagonów. Istnieje szansa na uzyskanie dofinansowania do zakupu 36 wagonów liczących około 40 metrów długości, jeszcze w perspektywie do roku 2015. A w planach jest zakup kolejnych wagonów od roku 2016. Nowe wagony z ewentualnej puli do roku 2015 zastąpią głównie ostatnie pociągi 105Na. Kolejne dostawy będą już jednak wchodzić w miejsce składów E1+c3. Decyzje w tej sprawie zapadną w najbliższych miesiącach. W przypadku otrzymania dofinansowania jeszcze we wspomnianej puli do 2015 roku przyszłość i modernizacja wagonów E1+c3 będzie już raczej przesądzona. Perspektywa kilkuletniej kasacji zakończy modernizacje E1+c3. Istnieją więc spore szanse, że pod koniec roku 2015 zostaną skasowane wszystkie wagony 105Na, a pozostały tabor, za wyjątkiem pociągów E1+c3, będzie niskopodłogowy i większość wyposażona w klimatyzację.

Ostatnie doniesienia prasowe czy prowadzone postępowania przetargowe pozwalają z optymizmem patrzeć na dalszą poprawę i rozwój komunikacji tramwajowej w Krakowie. Czy wszystkie pozytywne zapowiedzi uda się zrealizować, przekonamy się już niedługo. Wiele spraw wymagać będzie jednak dalszych decyzji, tak jak chociażby budowa tramwaju przez Prądnik Czerwony, czy dalsze wydzielanie torowisk z jezdni. Jednocześnie, tabor i torowiska powinny się poprawić, chociaż nie w każdym przypadku. Mimo to są szanse, że może wreszcie będziemy mieć tramwaje szybkie, komfortowe, punktualne, niezawodne i dostępne.

Impuls

• « poprz.
• nast. »