Solaris Urbino 12 IV
- Nadrzędna kategoria: Autobusy
- Kategoria: Autobusy eksploatowane w Krakowie
- Opublikowano: piątek, 26, grudzień 2025 21:00
- PSMKMS
- Odsłony: 6768
Autobusy marki Solaris obecne są na ulicach Krakowa od 2004 roku. Pojazdy te zdominowały park taborowy krakowskiego MPK. W 2016 roku liczba autobusów z charakterystycznym zielonym jamnikiem znów się powiększyła. Tym razem do naszego miasta trafiło 60 dwunastometrowych pojazdów, reprezentujących najnowszą, IV generację autobusów z Bolechowa.
Krakowskie MPK pod koniec października 2015 roku ogłosiło przetarg na dostawę 60 autobusów dwunastometrowych, w pełni niskopodłogowych, wyposażonych w silniki spełniające normę emisji spalin Euro 6. Ostatecznie złożone zostały dwie oferty. Zamówienie zdobyła firma Solaris Bus&Coach, która zaproponowała cenę o prawie 5 milionów niższą od drugiego oferenta, firmy EvoBus Polska Sp. z o.o., dystrybutora autobusów marki Mercedes. Szybko okazało się, że do Krakowa trafią pierwsze autobusy reprezentujące najnowszą, IV generację pojazdów z Bolechowa.
Premiera najnowszego dzieła firmy Solaris miała miejsce we wrześniu 2014 roku podczas targów IAA Nutzfahrzeuge w Hanowerze. Nowy Solaris Urbino łączy w sobie innowacyjne rozwiązania, połączone z wieloma elementami od lat stosowanymi i uznanymi przez użytkowników. Konstrukcja nowej wersji autobusów Urbino jest lżejsza i sztywniejsza, niż w poprzednich modelach. Między innymi dzięki temu uzyskano mniejsze zużycie paliwa. Autobus jest też wyjątkowo cichy. Poziom hałasu nie przekracza 74,8 dB. Wśród innych ciekawych rozwiązań warto wspomnieć o przykręcanych panelach bocznych. Dzięki temu, ich montaż oraz ewentualna późniejsza wymiana, są dużo prostsze. Wyższe i szersze są również drzwi prowadzące do wnętrza wozu. Ich prześwit wynosi 1230 mm i może być poszerzony nawet do 1250 mm. Wysokość w zależności od modelu zawiera się w przedziale pomiędzy 1970 do 2000 mm.
Wyróżnikiem Solarisów IV generacji jest jednak przede wszystkim nowy, bardziej wyrazisty i dynamiczny wygląd zewnętrzny. Dzięki temu, autobus zwraca uwagę podczas poruszania się po mieście. Ważnym elementem są między innymi osłony zamontowane na dachu, które ukrywają ewentualne dodatkowe wyposażenie tam zlokalizowane. Konstrukcja zewnętrzna pojazdu została na tyle ujednolicona, że przy zachowaniu tego samego nadwozia, możliwe jest zastosowanie różnych systemów napędu, zasilania, a nawet wysokości podłogi.
Dostawa Solarisów IV generacji do Krakowa rozpoczęła się w czerwcu 2016 roku. Zamówione pojazdy posiadały wyposażenie i barwy zbliżone do zasad określonych w Księdze Identyfikacji Wizualnej Pojazdów, zgodnie z którą wyposażane powinny być wszystkie nowe i remontowane autobusy realizujące przewozy w ramach Komunikacji Miejskiej w Krakowie. Jedną z różnic były białe nadkola. Poza tym pojazdy napędzane były silnikami spełniającymi normy emisji spalin EURO 6. Posiadały także wiele udogodnień dla pasażerów, w tym między innymi ładowarki USB do urządzeń elektronicznych, automaty do sprzedaży biletów przyjmujące płatności zarówno gotówką jak i przy pomocy karty płatniczej, a także urządzenia do zliczania pasażerów we wszystkich drzwiach. Wewnątrz znalazło się 31 miejsc siedzących, w tym aż 14 dostępnych z poziomu niskiej podłogi. W części przeznaczonej dla pasażerów stojących na podłodze wyznaczono miejsce na wózek inwalidzki. Autobusy posiadały również autokomputery Ibis Plus firmy Trapeze, dzięki czemu możliwa stała się między innymi prezentacja odjazdów linii obsługiwanych przez te pojazdy na tablicach Dynamicznej Informacji Pasażerskiej.
Wszystkie 60 zakupionych Solarisów Urbino 12 IV zaprezentowanych zostało w dniu 20 lipca 2016 roku na terenie zajezdni Płaszów. Po krótkiej uroczystości wprowadzającej pojazdy do ruchu, wyjechały one do obsługi linii na ulicach Krakowa. Była to pierwsza od wielu lat tak duża, jednorazowa dostawa nowych autobusów do naszego miasta. Pojazdy podzielone zostały pomiędzy dwie krakowskie zajezdnie. Do Płaszowa trafiło 20 wozów, które otrzymały numery z przedziału od PU978 do PU997. Na Wolę Duchacką przydzielone zostały 40 nowe wozy, które posiadały numery od DU301 do DU340. Nowe pojazdy zastąpiły kilkadziesiąt egzemplarzy Scanii 113CLL oraz Jelczy M121MB. Nim to jednak nastąpiło, autobusy odegrały dość istotną rolę w trakcie Światowych Dni Młodzieży, obsługując między innymi dodatkowe, specjalne linie uruchomione z myślą o obsłudze pielgrzymów. Obecnie, Solarisy IV generacji można zobaczyć na wielu liniach obsługiwanych przez zajezdnie Płaszów i Wola Duchacka, zarówno tych kursujących po centrum Krakowa, jak i docierających na obrzeża miasta, a nawet w aglomeracji. W późniejszym okresie kilkanaście sztuk przekazanych zostało również do zajezdni Bieńczyce. Dodatkowo, pierwsze 10 sztuk z zajezdni Wola Duchacka w okresie letnim kursuje na linii 134, wyposażona w bagażniki do przewozu rowerów, analogiczne jak wykorzystywane przez laty na autobusach Jelcz M121MB i Jelcz M081MB.
|
Solaris Urbino |
|||||
| Typ | Solaris Urbino 12 IV | ||||
| Numeracja | DU301 - DU340 | PU978 - PU997 | KU341 - KU349 | BU350 - BU374 | PU375 - PU386 |
| Klasa | MAXI, niskopodłogowy | ||||
|
Wymiary |
|||||
| Długość [mm] | 12000 | ||||
| Szerokość [mm] | 2550 | ||||
| Wysokość [mm] | 3150 | ||||
| Rozstaw osi [mm] | 5900 | ||||
| Zwis przedni [mm] | 2700 | ||||
| Zwis tylni [mm] | 3400 | ||||
| Masa własna [kg] | 12210 | 11220 | 11480 | 12150 | |
| Masa całkowita [kg] | 18000 | 18745 | 19000 | 19000 | |
|
Układ siedzeń |
|||||
| Liczba miejsc siedzących | 31 | 27 | 29 | 37 | |
| Typ siedzeń | wyścielane | ||||
| Liczba miejsc stojących | 54 | 70 | 65 | 46 | |
|
Układ drzwi |
|||||
| Z prawej strony | 2-2-2 | 2-2-0 | |||
| pneumatyczne, otwierane do wewnątrz, dwuskrzydłowe | pneumatyczne, pierwsze otwierane do wewnątrz, kolejne otwierane na zewnątrz, dwuskrzydłowe | ||||
|
Silnik |
|||||
| Marka i typ silnika | DAF MX-11 210 | Cummins ISB6.7E6 280B | Cummins B6.7E6E300 | ||
| Moc silnika [kW] | 210 kW | 204 kW | 220 kW | ||
|
Skrzynia biegów |
|||||
| Skrzynia biegów | Voith D854.6 (4) | ZF 6 AP 1200 B EcoLife (6) | Voith DIWA NXT (7) | ||
|
Inne dane |
|||||
| Zawieszenie | zawieszenie ECAS, przyklęk prawej strony o około 70 mm, podnoszenie o około 60 mm | ||||
| Koła | 275/70 R 22,5 (przód solo, tył bliźniak) | ||||
| Hamulce | EBS (dwuobwodowy), układ elektroniczny zapobiegający blokowaniu kół przy hamowaniu (ABS) i poślizgowi przy ruszaniu (ASR), hamulec ręczny (postojowy) - z możliwością mechanicznego odblokowania układu hamulcowego, hamulec przystankowy | ||||
| Konstrukcja nośna | kratownica | ||||
| Kabina | częściowo zabudowana z przeszklonymi drzwiami | ||||
| Ogrzewanie | grzejniki konwektorowe, dmuchawy 2-stopniowe | ||||
| Prędkość maksymalna [km/h] | 72 | ||||
| Pojemność zbiornika paliwa [l] | 200 | ||||
| Pojemność zbiornika AdBlue [l] | 50 | ||||
W połowie lutego 2021 roku ogłoszono przetarg na dostawę w formie leasingu finansowego 12 sztuk fabrycznie nowych, niskopodłogowych autobusów miejskich, w tym 3 sztuk autobusów przegubowych i 9 sztuk autobusów standardowych. Co ciekawe, postępowanie po raz pierwszy prowadziła firma KrakTransRem Spółka z o.o., będąca spółką-córką krakowskiego MPK. Ostatecznie zamówienie zdobyło konsorcjum firm: Solaris Bus & Coach sp. z o.o. i PEKAO LEASING. Nowe pojazdy wyjechały na krakowskie ulice w grudniu tego samego roku. Pozyskano je z myślą o obsłudze autobusów rezerwowych, a także wszelkich "zadań specjalnych".
Chociaż wszystkie autobusy trafiły do zajezdni Wola Duchacka, otrzymały numery rozpoczynające się od literki "K". Krótkie wozy oznaczono numerami od KU341 do KU349, natomiast przegubowce od KR596 do KR598. Dodatkowo, obok herbu MPK otrzymały one logotyp firmy KTR. Autobusy zasadniczo nie różniły się od pojazdów tego typu, już eksploatowanych w Krakowie. Nowością w przypadku krótkich wozów było umieszczenie z tyłu haków, umożliwiających holowanie przyczepki, na przykład na rowery.
Nowe pojazdy od początku kierowane były do obsługi autobusów rezerwowych. Okazjonalnie pojawiały się przy obsłudze normalnych brygad. Dodatkowo, w okresie letnim zgodnie z przewidywaniami, wysyłano je do obsługi linii rekreacyjnej LR0 do Ojcowa. Od 9 lipca 2022 roku właśnie na tej linii zaczęły kursować z dwiema przyczepkami do przewozu rowerów, zakupionymi przez Zarząd Transportu Publicznego w Krakowie. W takim zestawieniu pojawiały się też okazjonalnie na linii 134.
W dniu 14 kwietnia 2025 roku w zajezdni Bieńczyce miało miejsce uroczyste wprowadzenie do ruchu kolejnych 37 nowych autobusów Solaris Urbino 12 IV z napędem mild hybrid. Wśród nich znalazło się 12 autobusów, wyposażonych tylko w dwie pary drzwi, które zostały pozyskane przede wszystkim z myślą o obsłudze połączeń aglomeracyjnych. Pojazdy te pozyskano w wyniku przetargu, jaki został ogłoszony w drugiej połowie stycznia 2024 roku. Obejmował on dostawę w formie leasingu finansowego aż 45 autobusów, wyposażonych w tradycyjny napęd z silnikiem Diesla, spełniający normę emisji spalin Euro 6. Zamówienie zostało podzielone na trzy zadania, które dotyczyło 25 sztuk standardowych autobusów napędzanych silnikami spalinowymi do obsługi linii miejskich, 12 sztuk standardowych autobusów napędzanych silnikami spalinowymi do obsługi linii miejskich, podmiejskich i pozamiejskich oraz 8 sztuk fabrycznie nowych autobusów midi napędzanych silnikami spalinowymi do obsługi linii miejskich. Dwa pierwsze zamówienia zdobyło konsorcjum Solaris Bus & Coach sp. z o.o. wraz z Millennium Leasing sp. z o.o. proponując model Solaris Urbino 12 mild hybrid.
Nowe pojazdy wyposażone zostały we wszystkie niezbędne elementy, w tym systemy informacji pasażerskiej, klimatyzację przedziału pasażerskiego, ładowarki USB, a także nowoczesne systemy wspierające bezpieczeństwo, w tym system antykolizyjny MobilEye Shield+. Były to pierwsze autobusy w krakowskim MPK, które pomalowane zostały w nowe barwy Komunikacji Miejskiej w Krakowie, identyczne jak wcześniej zastosowane na krakowskich tramwajach Stadler Tango Lajkonik oraz nowych autobusach operatora Mobilis sp. z o.o. Wszystkie autobusy posiadały silniki Diesla, spełniające normę emisji Euro 6, wyposażone dodatkowo w tak zwany napęd typu mild hybrid. Polega on na zastosowaniu wspomagającej tak zwanej maszyny elektrycznej, która podczas hamowania odzyskuje energię i przekazuje ją do magazynów energii. Zgromadzona energia jest wykorzystywana podczas zwiększonego zapotrzebowania na moc, na przykład przy ruszaniu. Funkcjonalność ta przekłada się na zmniejszenie zużycia paliwa i redukcję emisji zanieczyszczeń. Tego typu rozwiązanie posiadają już Mercedesy Citaro C2, eksploatowane w zajezdni Płaszów.
25 autobusów Solaris Urbino 12 IV z napędem mild hybrid, przeznaczonych do obsługi linii miejskich, przekazane zostało do zajezdni Bieńczyce, gdzie otrzymały numery od BU350 do BU374. Wozy te skierowano w pierwszej kolejności do obsługi linii: 102, 120, 123, 148, 160, 168 i 192, natomiast w późniejszym okresie zaczęły się pojawiać właściwie na wszystkich liniach, obsługiwanych taborem standardowym przez zajezdnię Bieńczyce. Pojazdy te zasadniczo nie różniły się wyposażeniem od wcześniej wprowadzanych do ruchu Solarisów Urbino IV generacji. Na pokład mogły zabrać 94 pasażerów, w tym 29 na miejscach siedzących.
Oprócz opisanych powyżej 25 Solarisów Urbino 12 IV przeznaczonych do obsługi linii miejskich, równocześnie wprowadzono do ruchu 12 autobusów przeznaczonych do obsługi linii miejskich, podmiejskich i pozamiejskich, które przydzielono do zajezdni Płaszów, gdzie otrzymały numer z przedziału od PU375 do PU386. Zostały skierowane między innymi do obsługi linii: 264, 274 i 299. Pojazdy te z zewnątrz wyróżniały się tylko dwiema parami drzwi. Nie zostały wyposażone w trzecią parę drzwi. We wnętrzu zaszły jeszcze większe zmiany. Zastosowano wysokie fotele wraz z pasami bezpieczeństwa dla pasażerów oraz półkami na bagaże pod sufitem w części niskopodłogowej, natomiast w schowku dostępnym z zewnątrz ukryto koło zapasowe. Autobusy te wyposażono w aż 37 miejsc siedzących. W sumie na pokład mogły zabrać 83 osoby.
Wszystkie nowe autobusy zgromadzono w dniu 14 kwietnia 2025 roku na terenie zajezdni Bieńczyce, ustawiając je w wielkim wachlarz na placu postojowym. W uroczystości ich oddania do ruchu udział wziął Stanisław Kracik, zastępca Prezydenta Miasta Krakowa. Nowe autobusy od razu wyjechały na ulice Krakowa i aglomeracji, zastępując najstarsze Solarisy Urbino 12 z zajezdni Bieńczyce oraz Płaszów, a w kolejnych dniach również część Mercedesów Citaro z zajezdni Wola Duchacka.
