Jelcz 120M
- Nadrzędna kategoria: Autobusy
- Kategoria: Autobusy wycofane z eksploatacji
- Opublikowano: poniedziałek, 28, styczeń 2013 21:19
- PSMKMS
- Odsłony: 5224
W latach 1993 - 1995 do Krakowa trafiło 130 autobusów Jelcz 120M. Była to pierwsza duża seria nowych pojazdów, których zakupy rozpoczęto w latach 90-tych. Konstrukcja autobusu w dużej mierze oparta została na starszych modelach M-11 i PR100. Były to pierwsze wozy eksploatowane w Krakowie posiadające pikselowe wyświetlacze.
Początkowo, Jelcze 120M trafiły do wszystkich krakowskich zajezdni. Po latach wraz z systematycznymi dostawami nowszych autobusów, płaszowskie pojazdy powoli przenoszone były do zajezdni w Bieńczycach. Ostatnie przeszły jesienią 2001 roku. Konsekwencją dostawy 50 Solarisów Urbino w 2004 roku były kasacje części Jelczy 120M, a także przeniesienie wszystkich wolskich pojazdów tego typu do Bieńczyc, które tym samym stały się jedyną zajezdnią, eksploatującą "stodwudziestki" w Krakowie.
Jelcze 120M z poszczególnych dostaw nieco różniły się między sobą. Pierwsze pojazdy posiadały odmienne kremowo-niebieskie barwy. Dopiero następne partie malowano na biało-niebiesko, chociaż i tu występował pewien podział. Część pojazdów wyposażana była w białe zderzaki, reszta w granatowe. Pierwsze 35 sztuk bieńczyckich Jelczy 120M oraz 15 wolskich przyszło do Krakowa z zabudową dolnej części przedniej ściany ( zderzak, światła, wloty powietrza ) identyczną jak w Jelczach M-11. Również we wnętrzu występowały pewne różnice. W wersji dla Bieńczyc, montowano plastikowe siedzenia w ilości 33 sztuk. Płaszów i Wola Duchacka dostawały autobusy z siedzeniami z tkaniny. Zajmowały one nieco mniej miejsca i z tego względu przed drugimi drzwiami można było upchnąć dodatkowe miejsce siedzące, usytuowane bokiem do kierunku jazdy. Ponadto, w autobusach ze starym przodem nieco inaczej zabudowano ściankę oddzielającą kabinę kierowcy od przedziału pasażerskiego. Ciekawostkę stanowi ostatni pojazd numer BF291. Został on fabrycznie wyposażony w automatyczną skrzynię biegów Voitha.
Po zakupie dwóch partii nowych Solarisów Urbino 12 w 2008 roku, krakowskie MPK zakończyło liniową eksploatację Jelczy 120M. Po raz ostatni autobusy tej marki wyjechały na miasto w dniu 19 grudnia do obsługi linii 721, łączącej Kombinat z Pleszowem. Cztery Jelcze doczekały 2009 roku. Były to następujące pojazdy: BF290, BF301, BF304 i BF330. W dniu 25 marca 2009 roku zorganizowane zostało oficjalne pożegnanie tych autobusów w Krakowie, połączone z ćwiczeniami służb ratowniczych. Głównym "bohaterem" spektaklu był wóz numer BF301. Fotorelację z tego wydarzenia można zobaczyć tutaj. Wówczas poinformowano również o pozostawieniu Jelcza 120M numer BF304, jako historyczny. Dodatkowo, do Ośrodka Szkolenia Kierowców krakowskiego MPK przekazano wóz numer BF308, któremu zmieniono numer na OF308. Autobus ten w nowej roli przetrwał aż do 2014 roku. Reszta krakowskich Jelczy 120M trafiła na złom lub też znalazła nowych właścicieli, zarówno w samym Krakowie i podkrakowskich miejscowościach, jak i między innymi na Śląsku.
|
Jelcz 120M |
||
| Typ | Jelcz 120M | |
| Klasa | MAXI, wysokopodłogowy | |
|
Wymiary |
||
| Długość [mm] | 12000 | |
| Szerokość [mm] | 2500 | |
| Wysokość [mm] | 3021 | |
| Zwis przedni [mm] | 2610 | |
| Zwis tylni [mm] | 3250 | |
| Masa własna [kg] | 9900 | |
| Masa całkowita [kg] | 17500 | |
|
Układ siedzeń |
||
| Liczba miejsc siedzących | 33 ( 34 w wersji z miękkimi siedzeniami ) | |
| Typ siedzeń | plastikowe, plastikowe chropowate lub tapicerowane | |
| Liczba miejsc stojących | 77 | |
|
Układ drzwi |
||
| Z prawej strony | 2-2-2 pneumatyczne, otwierane do wewnątrz, dwuskrzydłowe |
|
|
Silnik |
||
| Typ silnika | WSK Mielec SWT 11/300/1 | MAN D2866UH |
| Opis silnika | usytuowany z tyłu, wzdłużnie, rzędowy, 6-cylindrowy poziomy, napędza oś tylnią | |
| Moc silnika [kW] | 162 | 180 |
| Pojemność [l] | 11,1 | 11,6 |
|
Skrzynia biegów |
||
| Skrzynia biegów | manualna, zsynchronizowana, 4(+R), FPS S 4-95 | Voith Automatic D851,3 ( tylko BF291 ) |
|
Inne dane |
||
| Zawieszenie | pneumatyczno-mechaniczne na miechach powietrznych | |
| Koła | 11.00 R 22,5 (przód solo, tył bliźniak) | |
| Hamulce | bębnowe, uruchamiane pneumatycznie | |
| Konstrukcja nośna | kratownica | |
| Wyposażenie liniowe | wyświetlacze KZŁ lub R&G Mielec | |
| Oświetlenie przestrzeni pasażerskiej | uruchamiane dwoma klawiszami dla linii prawo-lewo, oświetlenie kabiny kierowcy osobno | |
| Blokady | blokady przystankowe oraz oporowe na drzwiach | |
| Zapalanie i gaszenie | zapalanie i gaszenie przy pomocy kluczyka, gaszenie kluczykiem lub guzikiem na konsoli lub w podłodze | |
| Wycieraczki | wycieraczki pionowe, każda wycieraczka na osobnym silniczku, brak programowania czasowego, mocowane na nadszybiu | |
| Kabina | zabudowana, w zależności od dostawy bardziej lub mniej szczelna | |
| Ogrzewanie | 3 nagrzewnice w przestrzeni pasażerskiej, dwustopniowe, połączone z piecem Webasto, możliwość uruchomienia samej pompy CO, w kabinie kierowcy nagrzewnica lub kaloryferek | |
| Prędkość maksymalna [km/h] | 120 ( odczytane na radarze :) | |
| Pojemność zbiornika paliwa [l] | 250 | |
|
Podziękowania dla kolegi Voith-a za udostępnienie powyższych danych technicznych. |
||
