ED78, EN78 i EN78A
- Nadrzędna kategoria: Kolej
- Kategoria: Elektryczne zespoły trakcyjne
- Opublikowano: czwartek, 23, luty 2023 21:00
- PSMKMS
- Odsłony: 15392
Elektryczny zespół trakcyjny serii ED78, noszący oznaczenie fabryczne 31WE, jest jednym z pierwszych, niskopodłogowych pociągów zespolonych, stworzonych przez konstruktorów firmy NEWAG z Nowego Sącza. Pojazd ten stał się bazą dla całej rodziny pociągów, noszących nazwę „Impuls”.
Nowosądecki NEWAG, podobnie jak bydgoskie zakłady PESA z Bydgoszczy, powstał na bazie dawnych Zakładów Naprawy Taboru Kolejowego na początku obecnego wieku. Początkowo firma chciała zaistnieć na rynku dzięki produkcji elektrycznych zespołów trakcyjnych, powstałych w oparciu o przestarzałe rozwiązania pochodzące z jednostek EN57. Droga ta szybko okazała się być ślepą uliczką, natomiast zamawiający tabor kolejowy zaczęli wymagać dostawy pojazdów z obniżoną podłogą. Niezbędne stało się więc opracowanie zupełnie nowej konstrukcji.
W 2011 roku zaprojektowano, a z początkiem 2012 roku rozpoczęto produkcję rodziny jednostek, ochrzczonych nazwą „Impuls”. Początkowo powstała wersja sześcioczłonowa, nosząca oznaczenie fabryczne 35WE, którą zamówiła Szybka Kolej Miejska w Warszawie. Pierwsza czteroczłonowa jednostka oznaczona typem 31WE wyprodukowana została pod koniec 2012 roku. Pociąg ten niemal od razu zapisał się na kartach historii polskiej kolei. Podczas jazd próbnych na Centralnej Magistrali Kolejowej w nocy z 18 na 19 lutego 2013 roku ustanowił on bowiem rekord prędkości dla pojazdów w całości zaprojektowanych i wyprodukowanych w naszym kraju, wynoszący odtąd 211,6 km/h. Rekord ten został pobity dwa lata później, tym razem przez pięcioczłonową jednostkę z rodziny „Impuls”, noszącą oznaczenie fabryczne 45WE, w nocy z 28 na 29 sierpnia 2015 roku, również na Centralnej Magistrali Kolejowej i wynosi obecnie 225,2 km/h.
Czteroczłonowe pociągi z rodziny „Impuls” są elektrycznymi zespołami trakcyjnymi, posiadającymi obniżoną podłogę i służącymi do obsługi ruchu regionalnego. Długość jednostek wynosi 74,4 m, natomiast masa około 135 ton w zależności od modelu. Poszczególne wagony jednostki oparte są na wózkach, przy czym w miejscu połączenia, znajdują się wózki toczne w systemie Jacobsa, natomiast na końcach pociągu zlokalizowane są wózki napędowe. Pojazdy posiadają cztery asynchroniczne silniki o mocy 500 kW, sterowane falownikami w technologii IGBT, umożliwiające poruszanie się z prędkością eksploatacyjną 160 km/h. Wnętrze pociągu jest jednoprzestrzenne, to znaczy nie ma żadnych ścian działowych pomiędzy przedziałami oraz wagonami. Siedzenia pasażerskie, w zależności od lokalizacji, ułożone są parami zwróconymi do siebie lub też w jednym kierunku. W pociągu znajduje się toaleta, przystosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych. Do środka pojazdu prowadzą drzwi umieszczone po obu stronach pociągu. Jednostki w zależności od życzeń zamawiającego posiadają różny układ drzwi, od jednej pary w każdym z członów po dwie pary. Wszystkie jednostki wyposażone są w klimatyzację wnętrza przedziału pasażerskiego, gniazdka do podłączenia laptopów i innych urządzeń elektrycznych, a także wifi. W części pociągów zainstalowano również automaty do sprzedaży biletów lub stojaki na rowery.
Pierwsze pięć jednostek 31WE rozpoczęło prace w Kolejach Dolnośląskich w 2013 roku. Pojazdy te początkowo kursowały na trasie z Wrocławia do Węglińca, jednak z biegiem czasu zaczęły również obsługiwać relację z Wrocławia do Jeleniej Góry i Szklarskiej Poręby Górnej. W 2015 roku sfinalizowano dostawę kolejnych pięciu pojazdów dla tego przewoźnika. Nowe jednostki oznaczone symbolem 31WEa zakupione zostały z myślą o obsłudze trasy Wrocław - Rawicz, ale można je zobaczyć również na innych dolnośląskich liniach kolejowych. Pociągi te różnią się od dotychczas eksploatowanych przez Koleje Dolnośląskie między innymi nieznacznie zmienionym malowaniem oraz reflektorami w technologii LED. Dodatkowo, korekcie uległ układ wnętrza oraz jego kolorystyka, natomiast same jednostki wykonano zgodnie z Technicznymi Specyfikacjami Interoperacyjności (TSI).
W listopadzie 2013 roku Newag podpisał umowę z tak zwaną Zachodnią Grupą Zakupową na dostawę 14 jednostek 31WE, które oznaczone zostały serią ED78. W latach 2013 - 2015 województwo Zachodniopomorskie otrzymało dwanaście jednostek tego typu, natomiast województwo Lubuskie dwa pociągi. W 2015 roku oba województwa zamówiły i odebrały jeszcze po jednym pociągu.W latach 2017 - 2018 województwo Zachodniopomorskie otrzymało dodatkowo 9 jednostek, natomiast województwo Wielkopolskie 3 jednostki. Zachodniopomorskie "Impulsy" kursują na trasach Świnoujście - Szczecin - Poznań oraz Szczecin - Słupsk. Niektóre połączenia, szczególnie do Świnoujścia w okresie letnich miesięcy, obsługiwane są przez pociągi złożone z dwóch, a nawet trzech jednostek serii ED78. Lubuskie "Impulsy" jeżdżą natomiast z Nowej Soli przez Zieloną Górę do Poznania. Wielkopolskie pociągi nie mają przypisanych konkretnych relacji.
W marcu 2015 roku Newag podpisał umowę z Szybką Koleją Miejską w Trójmieście na dostawę dwóch czteroczłonowych jednostek 31WE. Pojazdy te dostarczono wiosną 2016 roku i obecnie kursują na trasie Gdańsk Śródmieście - Wejherowo. W lipcu 2016 roku podczas Światowych Dni Młodzieży odbywających się w Krakowie oba trójmiejskie pociągi 31WE wyruszyły z pielgrzymami na południe naszego kraju. Przez kolejne dni skład obsługiwał połączenia Kolei Małopolskich na odcinku Kraków Główny - Miechów.
Na przełomie 2016 i 2017 roku zrealizowane zostało zamówienie dla województwa Małopolskiego, obejmujące 8 jednostek typu 31WE i 5 typu 45WE. Pociągi te oznaczone zostały odpowiednio serią EN78 i EN79. Skierowano je przede wszystkim do obsługi pociągów na trasie Kraków Główny - Tarnów oraz wybranych połączeń do Nowego Sącza i Krynicy. Pojedyncze jednostki kursują także na trasie Wieliczka Rynek-Kopalnia - Kraków Główny - Kraków Lotnisko. Małopolskie EN78 kursują solo i w składach złożonych z jednostek tej samej serii. Zdarzają się także zestawy EN78+EN79.
Dwie kolejne jednostki ED78 numer 029 i 030 zostały dostarczone dla województwa Świętokrzyskiego pod koniec 2018 roku. Pojazdy skierowano do obsługi pociągów na trasie Ostrowiec Świętokrzyski - Skarżysko-Kamienna - Kielce - Kraków Główny.
Warto zaznaczyć, że w oznakowaniu poszczególnych jednostek 31WE i ED78 występuje pewne zamieszanie, które dodatkowo pogłębiło oznakowanie w województwie Małopolskich tych pociągów serią EN78. Pojazdy, które posiadają oznaczenie tylko typu fabrycznego 31WE, numerowane są według kolejności wychodzenia z produkcji. Jednostki oznaczone kolejowymi seriami ED78 czy EN78, posiadają natomiast swoje numery, tak więc istnieją jednocześnie pojazdy: 31WE - 001, ED78 - 001 oraz EN78 - 001 i nie są to te same jednostki. W rezultacie tego podwójnego oznakowania, w numeracji pojazdów oznaczonych typem 31WE występują wolne numery, a inne powtarzają się, niekiedy nawet trzykrotnie.
|
Numery inwentarzowe |
Producent | Lata budowy | Ilość |
| 31WE, ED78, EN78 | NEWAG Nowy Sącz | od 2013 roku | 50 |
| EN78A | od 2021 roku | 9 |
| Koleje Dolnośląskie | 31WE | 001, 002, 003, 004, 005 |
| 31WEa | 020, 021, 022, 023, 024 | |
| Koleje Małopolskie | EN78 | 001, 002, 003, 004, 005, 006, 007, 008 |
| EN78A | 001, 002, 005, 006 | |
| Małopolski Zakład Przewozów Regionalnych | ED78A | 003, 004, 007, 008, 009 |
| Lubuski Zakład Przewozów Regionalnych | ED78 | 010, 014, 016 |
| Szybka Kolej Miejska w Trójmieście | 31WE | 027, 028 |
| Świętokrzyski Zakład Przewozów Regionalnych | ED78 | 029, 030 |
| Wielkopolski Zakład Przewozów Regionalnych | ED78 | 022, 023, 024 |
| Zachodniopomorski Zakład Przewozów Regionalnych | ED78 | 001, 002, 003, 004, 005, 006, 007, 008, 009, 011, 012, 013, 015, 017, 018, 019, 020, 021, 025, 026, 027, 028 |
| Oznaczenie kolejowe | 31WE, ED78, EN78, EN78A |
| Układ osi | Bo' 2'2'2' Bo' |
| Szerokość toru | 1435 mm |
| Długość całkowita | 74 400 mm |
| Szerokość całkowita | 2840 mm |
| Wysokość całkowita | 4170 mm |
| Średnica kół | 840 mm |
| Masa własna | 135 t |
| Liczba i moc silników | 4x400 kW |
| Typ silników trakcyjnych | TMF50-29-4 TSA, asynchroniczne |
| Przyspieszenie przy ruszaniu | 1 m/s2 |
| Prędkość konstrukcyjna | 160 km/h |
| Ilość miejsc siedzących (stałe siedzenia + fotele składane ) | 181+21 / 196+2 |
| Ilość miejsc stojących | 256 |
Pod koniec września 2021 roku do liniowej eksploatacji wprowadzono jednostki Impuls 2, oznaczone serią EN78A. Prezentacja pierwszych dwóch pojazdów tego typu miała miejsce w dniu 29 września w Oświęcimiu. Dziewięć nowych pociągów skierowano do obsługi połączeń pasażerskich na terenie województwa Małopolskiego.
Elektryczne zespoły trakcyjne oznaczone serią EN78A wyprodukowane zostały przez nowosądecki Newag na zamówienie władz województwa Małopolskiego. Pojazdy te należą do rodziny jednostek Impuls 2. Każdy z pociągów składa się z czterech członów i może zabrać na pokład 200 pasażerów na miejscach siedzących. Pod względem wyglądu zewnętrznego, praktycznie nie różnią się od wcześniej eksploatowanych w Małopolsce jednostek EN78. Najbardziej zauważalną różnicą jest umieszczenie osobnych drzwi do kabiny maszynisty.
Spośród 9 zamówionych elektrycznych zespołów trakcyjnych, 4 pociągi trafiły do Kolei Małopolskich a 5 do Polregio. Koleje Małopolskie otrzymały jednostki EN78A numer: 001, 002, 005 i 006. Polregio przydzielono jednostki EN78A numer: 003, 004, 007, 008 i 009.
Koleje Małopolskie początkowo kierowały nowe pociągi w pierwszej kolejności do obsługi tras: SKA2 Skawina - Kraków Główny - Sędziszów, SKA3 Kraków Główny - Tarnów i Kraków Główny - Nowy Sącz - Krynica Zdrój. Polregio wysyłało swoje jednostki głównie na trasę Kraków Główny – Katowice. Wraz ze zmianą kolejowego rozkładu jazdy w grudniu 2021 roku, Koleje Małopolskie przejęły obsługę połączeń z Krakowa do Oświęcimia i to właśnie do obsługi tej trasy skierowano jednostki ED78A. Polregio zaczęło natomiast obsługiwać pociągi przyspieszone Dolina Popradu i Nikifor na trasie z Krakowa do Krynicy.
