Kolej Wąskotorowa Rogów - Rawa - Biała
- Nadrzędna kategoria: Kolej
- Kategoria: Koleje wąskotorowe
- Opublikowano: czwartek, 14, sierpień 2025 21:00
- PSMKMS
- Odsłony: 3023
Mówi się, że szlak tej kolei wąskotorowej prowadzi od „wiedeńki” do „CMK-i”. Jej początek znajduje się bowiem na stacji w Rogowie, położonej przy trasie dawnej linii Warszawsko-Wiedeńskiej, natomiast koniec tuż za Centralną Magistralą Kolejową. Zapraszam na wizytę na Kolei Wąskotorowej Rogów - Rawa - Biała, będącą jedyną czynną koleją wąskotorową w województwie łódzkim.
Trasa opisywanej kolei wąskotorowej prowadzi z Rogowa przez Rawę Mazowiecką do miejscowości Biała Mazowiecka. Sama kolej zbudowana została w 1915 roku przez niemieckie wojsko i służyć miała do zaopatrywania frontu. Kolej polowa posiadała tory o rozstawie 600 mm. Przy jej pomocy dowożono na front żywność, broń i amunicję, a także żołnierzy. Po zakończeniu I wojny światowej, kolej przejęta została przez PKP. Już po II wojnie światowej, w 1954 roku przekuto ją na rozstaw 750 mm. Pociągi poruszają się po szynach o tej szerokości do dnia dzisiejszego. Sama kolej przez lata obsługiwała zarówno ruch towarowy jak i pasażerski, służąc mieszkańcom i przedsiębiorstwom zlokalizowanym wzdłuż jej trasy.
Do 2001 roku kolej funkcjonowała w ramach Polskich Kolei Państwowych. Wówczas jednak PKP postanowiły pozbyć się wszystkich kolejek tego typu. Rogowska kolej wąskotorowa miała wiele szczęścia. Cały majątek przejęło bowiem Starostwo Powiatowe z Rawy Mazowieckiej, które następnie przekazało kolejkę w użytkowanie Fundacji Polskich Kolei Wąskotorowych. Instytucja ta w 2003 roku wznowiła przewozy turystyczne na całej trasie. Dodatkowo, w ciągu kilku kolejnych lat na stacji Rogów Towarowy Wąskotorowy zgromadzono drugą co do wielkości kolekcję zabytkowego taboru wąskotorowego w naszym kraju. Można tam zobaczyć szereg unikatowych pojazdów wąskotorowych, dosłownie uratowanych spod palnika. Wśród nich są trzy parowozy, w tym dwa Px48, wagon motorowy MBx1, wagon do przewozu melasy z 1905 roku czy pług odśnieżny z końca XIX wieku. Udało się również odnowić wagon bagażowo - pocztowy z 1930 roku, który obecnie włączany jest do składu pociągów turystycznych. Stoją tu także wagony normalnotorowe, w tym ambulans pocztowy. Poza taborem, na stacji Rogów Towarowy Wąskotorowy można również odwiedzić mini muzeum kolei wąskotorowych, a także spróbować swoich sił na drezynie ręcznej.
Kolej w dużej mierze utrzymywana jest dzięki pracy wolontariuszy. Jest to obecnie jedyna czynna muzealna kolej wąskotorowa w województwie łódzkim. Długość trasy wynosi 49 kilometrów. Tory kolejowe utrzymane były w całkiem dobrym stanie, dzięki czemu pociągi momentami na trasie osiągały prędkość do 40 km/h, zapewniając pasażerom niezapomniane wrażania. Poniżej zdjęcia funkcjonującej wąskotorówki na całej trasie Rogów - Rawa - Biała z lipca 2014 roku.
Do 2015 roku przejazdy odbywały się na całej trasie z Rogowa do Białej Rawskiej. Niestety, ze względu na pogarszający się stan infrastruktury torowej, konieczne było ograniczenie trasy do krótkiego odcinka Rogów - Jeżów. Właśnie na niej odbywają się regularne przejazdy pociągami turystycznymi, głównie w niedziele i dni świąteczne w okresie od maja do końca września. Od 2025 roku uruchamiane są również pociągi w miesiącach zimowych.
Od 2018 roku wznowiono okazjonalne przejazdy na odcinku Rawa Mazowiecka - Biała Rawska. Udało się bowiem poprawić stan torowiska. Pociągi przejeżdżały jednak odcinek Jeżów - Rawa Mazowiecka bez pasażerów, jako kursy techniczne. W czerwcu 2024 roku ponownie wstrzymano ruch pociągów na całym odcinku od Jeżowa do Białej Rawskiej.
Składy pasażerskie prowadzone są przez lokomotywy spalinowe serii Lyd1 lub Lxd2. Kolej posiada parowóz Px48 - 1911, który w 2025 roku znajdował się w naprawie, mającej na celu jego przywrócenie do sprawności technicznej.
Komentarze
Uwaga co do pierwszej serii zdjęć, foto 9/11 ma chyba nieprawidłowy podpis ten rumun ma najpewniej numer 340.
Oprócz tego trochę mało opisów wagonów, które się tam znajdują, a kilka jest po solidnym remoncie. Do tego przydało by się więcej o mini-muzeum i eksponatach znajdujących się w całych obszarze kolejki (w tym też moze o innych lokomotywach). Jednak z drugiej strony rozumiem że jest to raczej krótki wpis.