Tramwaje na świecie
Niemcy - Darmstadt
- Nadrzędna kategoria: Tramwaje
- Kategoria: Tramwaje na świecie
- Opublikowano: niedziela, 22, styczeń 2023 21:00
- PSMKMS
- Odsłony: 1539
Darmstadt położone jest w środkowych Niemczech. Liczy około 150 tysięcy mieszkańców. Jest to ważny ośrodek kultury i nauki. Funkcjonuje tu jeden z trzech systemów tramwajowych na obszarze kraju związkowego Hesji. Tutejsze tramwaje w znacznej części kursują po mieście z niskopodłogowymi doczepami biernymi, co jest swoistym wyróżnikiem sieci.
Pierwsze wzmianki o osadnictwie w rejonie współczesnego Darmstadt pochodzą z XI wieku, a prawa miejskie przyznano w 1330 roku. W XVIII wieku miasto rozbudowano w stylu barokowym. Jednak prawdziwy jego rozwój nastąpił dopiero w XIX wieku, gdy liczba mieszkańców zwiększyła się z 10 do 72 tysięcy. Miasto zostało zniszczone w wyniku nalotów w trakcie II wojny światowej. Największy z nich miał miejsce we wrześniu 1944 roku. Obecnie Darmstadt jest ważnym ośrodkiem kultury i nauki. Działa tu między innymi Uniwersytet Techniczny, Instytu Badań Ciężki Jonów czy Europejskie Centrum Operacji Kosmicznych.
Pierwsze plany budowy sieci tramwajowej w Darmstadt pojawiły się w 1885 roku i związane były ze zwiększającym się zapotrzebowaniem na przewozy pasażerskie w związku z intensywnym rozwojem miasta w wyniku trwającej rewolucji przemysłowej. W 1886 roku uruchomiono dwie podmiejskie trasy tramwaju parowego. W latach 1895 – 1897 przedsiębiorstwo Siemens & Halske zbudowało natomiast dwie linie miejskiego tramwaju elektrycznego. Przez wiele lat oba systemy funkcjonowały równolegle i niezależnie od siebie, mając jednak różnych właścicieli. Sytuacja ta skutkowała marginalizacją tramwajów elektrycznych, które kursowały bocznymi ulicami w odróżnieniu od tramwajów parowych, poruszających się głównymi ciągami w mieście. Dopiero w 1914 roku połączono obydwa systemy w całość, a w następnych latach poddano elektryfikacji trasy tramwaju podmiejskiego.
W dwudziestoleciu międzywojennym sieć znacząco się rozwinęła. Niestety, II wojna światowa położyła kres dalszym planom rozbudowy, doprowadzając jednocześnie do ogromnych zniszczeń taboru tramwajowego i infrastruktury. Po zniszczeniu Darmstadt w wyniku nalotów we wrześniu 1944 roku początkowo zawieszono ruch tramwajowy. Dość szczęśliwie jednak zajezdnia tramwajowa w Böllenfalltor przetrwała wojnę i dzięki temu stopniowo można było przywracać kolejne linie.
Rozwój indywidualnego transportu samochodowego po II wojnie światowej spowodował likwidację części linii tramwajowych w Darmstadt i zastąpienie ich autobusami. W 1960 roku zamknięto trasę przez Johannesviertel do Heinheimer Straße, a kilka lat później także linię z Rodensteinweg do Oberwaldhaus. Pod koniec 1970 roku, po raz pierwszy po wielu latach przerwy, otwarto nową trasę. Linia numer 8 została przedłużona z Jugenheim do Alsbach, wykorzystując część trasy nieczynnej linii kolejowej Bickenbach-Seeheim. Oddano również do użytku nową halę na terenie zajezdni Böllenfalltor.
Na początku lat dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku rozpoczął się lepszy czas dla sieci tramwajowej w Darmstadt. W 1991 roku uruchomiono linię ekspresową numer 6 pomiędzy Eberstadt i Merck, która zapewniała szybsze połączenie pomiędzy południową dzielnicą i centrum miasta, dzięki pomijaniu części przystanków na trasie.
Z początkiem dwudziestego pierwszego wieku nastąpiła znaczna rozbudowa sieci, wraz z otwarciem trasy do Kranichstein w grudniu 2003 roku i przedłużeniem linii w Alsbach i Arheilgen w kolejnych latach. Jednocześnie wiele przystanków zostało przystosowane do obsługi tramwajów niskopodłogowych. Pojawiły się nowe pojazdy i systemy informacji pasażerskiej na przystankach. W kwietniu 2022 roku otwarto nową trasę do Kampusu Uniwersytetu Technicznego w Lichtwiese.
W dalszych planach była reaktywacja dawnej linii kolejowej Darmstadt Ost-Groß-Zimmern jako tramwaju, którego trasa miała prowadzić z centrum przez Ostbahnhof, Roßdorf, Gundernhausen, Groß-Zimmern, do Dieburga. Rozważana była także budowa nowej trasy do Weiterstadt.
W 2022 roku przewozami tramwajowymi w mieście zajmowało się przedsiębiorstwo komunikacyjne HEAG mobiTram działające na zlecenie organizatora Darmstadt-Dieburger Nahverkehrsorganisation (DADINA), będącego członkiem Rhein-Main-Verkehrsverbund. Długość sieci obejmowała 42 kilometry, po których funkcjonowało 10 linii, obejmujących swoim zasięgiem Darmstadt, a także Griesheim, Malchen, Seeheim-Jugenheim i Alsbach. Tramwaje poruszały się po torach o rozstawie 1000 mm.
W regularnej eksploatacji pozostawały wagony silnikowe określane typami: ST12, ST13 i ST14, a także przyczepy bierne typu SB9. Wozy silnikowe typu ST12 to pojazdy wysokopodłogowe, trójczłonowe, oparte na czterech wózkach. Wyprodukowane zostały w 1990 roku przez zakłady Waggon-Union/AEG i mierzą 26,5 metra długości. 10 wozów tego typu oznaczono numerami od 9115 do 9124. Aby zapewnić dostępność, wszystkie tramwaje połączono z niskopodłogowymi doczepami typu SB9. Pociągi te wykorzystywane były głównie do obsługi linii od 4 do 10.
Wagony serii ST13 i ST14 to pojazdy niskopodłogowe, trójczłonowe, oparte na czterech wózkach. Mierzą 27,5 metra długości. Dostarczone zostały w dwóch seriach. Najpierw 1994 roku zakłady LHB/Adtranz wyprodukował 20 wozów ST13, oznaczonych numerami od 9855 do 9874. W 1998 roku już firmy Alstom/Bombardier dostarczyły 18 wozów ST14, oznaczonych numerami od 0775 do 0792.
Wszystkie trzy typu wyżej opisanych wagonów kursowały z doczepami SB9, których celem było zarówno zwiększenie pojemności pociągów tramwajowych, jak i umożliwienie przewozu osób o ograniczonych możliwościach ruchowych w przypadku dołączenia do wozów typu ST12. Doczepy te są bowiem niskopodłogowe. Zostały wyprodukowane przez zakłady LHB w latach 1994 - 1995. Oznaczono je numerami od 9425 do 9454. Pojazdy te pojawiały się niemal na wszystkich liniach. W przypadku linii 1 zrezygnowano z dołączania doczep do wagonów silnikowych ze względu na mniejsza frekwencję. Również na linii 3 nie kursowały doczepy ze względu na profil trasy.
Jesienią 2022 roku w mieście spodziewane były pierwsze, wyprodukowane przez firmę Stadler, pięcioczłonowe pojazdy nowej serii ST15, o długości aż 43 metrów i pojemności 272 pasażerów. Miały one w założeniu zastąpić wysokopodłogowe wagony typu ST12. Najpierw zamówiono 14 pojazdów, natomiast później skorzystano z prawa opcji na dalsze 11 wozów. Zamówione tramwaje miały pochodzić najnowszej rodziny firmy Stadler, określanej jako Tina, czyli z tej samej, której prototyp był testowany na ulicach Krakowa.
Cały tabor stacjonował w dwóch zajezdniach. Główna zajezdnia wraz z zapleczem technicznym zlokalizowana była na południowy-wschód od centrum i nosiła nazwę Böllenfalltor. Druga, mniejsza zajezdnia Frankenstein funkcjonowała na południu miasta. Dodatkowo, w północno-wschodniej części miasta, na pętli zlokalizowanej przy dworcu Darmstadt Kranichstein znajdowała się hala przeznaczona dla historycznych tramwajów. Wśród wielu zgromadzonych eksponatów był również czynny skład historycznego tramwaju parowego.
PSMKMS & Impuls
