Tramwaje w Europie

Francja - Aubagne

: Nadrzędna kategoria: Tramwaje; Kategoria: Tramwaje na świecie; Opublikowano: poniedziałek, 06, styczeń 2025 21:00; PSMKMS; Odsłony: 797

Aubagne położone jest w południowej Francji, na wschód od Marsylii. W pierwszej połowie dwudziestego wieku oba miasta połączyła sieć tramwajowa, która w późniejszym okresie czasu uległa likwidacji. W 2014 roku do Aubagne powróciły tramwaje, które są obecnie rozwijane.

Początki osadnictwa w rejonie współczesnego Aubagne sięgają jeszcze czasów rzymskich. Mieszkańcy tego rejonu korzystali z bliskości Marsylii, która była ważnym ośrodkiem handlowym. Obecne stare miasto Aubagne zostało zbudowane na wzgórzu wznoszącym się na wysokość około 150 metrów nad poziomem morza i górującym nad zbiegiem rzek Huveaune i Merlançon. Lokalizacja ta miała strategiczne znaczenie, gdyż umożliwiała monitorowanie żyznej równiny Aubagne i jednoczesną kontrolę szlaków handlowych z Marsylii do Aix-en-Provence i Tulonu.

Współczesne Aubagne liczy około 47 tysięcy mieszkańców. Jest znane przede wszystkim z produkcji naczyń ceramicznych, a w szczególności glinianych figurek Santon z Prowansji, będących elementem tradycyjnych szopek bożonarodzeniowych. W mieście znajduje się również kwatera główna oraz 1. Regiment Cudzoziemski Legii Cudzoziemskiej.

Tramwaje do Aubagne po raz pierwszy dotarły z sąsiadującej Marsylii na początku dwudziestego wieku. Umowa z 1904 roku upoważniała Compagnie Générale Française de Tramways (CGFT), która zarządzała siecią tramwajową w Marsylii, do budowy trasy z Saint-Marcel, położonej w zachodniej dzielnicy Marsylii do Aubagne, pod warunkiem, że odjazdy będą odbywać się z Place Saint-Ferréol. Linia ta została oddana do użytku z początkiem 1905 roku. Oznaczono ją numerem 39. Początkowo trasa była jednotorowa od granic Marsylii. Drugi tor został dobudowany w latach 1926 - 1930. Przeniesiono wówczas torowisko na pas wydzielony, poprowadzony wzdłuż drogi krajowej. Stacja końcowa Aubagne zlokalizowana została na Cours Legrand, czyli obecnym Cours Maréchal-Foch.

W czerwcu 1905 roku uruchomiono linię numer 40, funkcjonującą pomiędzy stacją Noailles w centrum Marsylii a Aubagne, wykorzystującą torowiska innych linii w Marsylii. Początkowo odjazdy linii 39 i 40 odbywały się naprzemiennie na obu trasach, z częstotliwością co 30 lub 40 minut. Ponieważ pasażerowie preferowali nową, szybszą trasę, linia 40 została wzmocniona, a linię 39 ograniczono do odcinka w Marsylii Préfecture-La Penne-sur-Huveaune. Od maja 1909 roku przestała docierać do Aubagne. Linia numer 40 była najczęściej obsługiwana przez pociągi złożone z wagonu silnikowego oraz dwóch doczep biernych. Jedną z nich odczepiano w połowie trasy z Marsylii w La Penne-sur-Huveaune i dołączano w drodze powrotnej. W 1928 roku wprowadzono do użytku tramwaje dwukierunkowe, składające się z wozu silnikowego i doczepnego a nawet trójczłonowe jednostki typu Pullman, składające się z dwóch wagonów silnikowych, znajdujących się na skraju zestawu oraz wagonu doczepnego zlokalizowanego pomiędzy nimi.

Rola tramwaju międzymiastowego pomiędzy Marsylią i Aubagne zaczęła maleć po II wojnie światowej. Od listopada 1950 roku trasę obsługiwała zarówno komunikacja tramwajowa, jak i autobusy, poruszające się po równoległej drodze krajowej. W tym czasie ograniczono rolę tramwajów tylko do obsługi kursów w godzinach szczytu. W pozostałych porach dnia kursowały już tylko autobusy. Ostatecznie w czerwcu 1953 roku odbył się ostatni przejazd tramwaju pomiędzy Saint-Pierre w Marsylii a Aubagne. Po 53 latach połączenie tramwajowe zostało zlikwidowano.

W dwudziestym pierwszym wieku postanowiono przywrócić komunikację tramwajową w Aubagne. We wrześniu 2014 roku uruchomiono linię T o długości zaledwie 2,8 kilometra, która porusza się po terenie Aubagne z dworca kolejowego do dzielnicy mieszkaniowej Colette Molina − Le Charrel. Podobnie jak w przypadku całej sieci komunikacyjnej w mieście, korzystanie z niej jest bezpłatne dla pasażerów. W 2024 roku tramwaje kursowały z częstotliwością co 10 minut od poniedziałku do soboty w godzinach od 5:35 do 21:05. W niedziele i święta tramwaj był zastępowany linią autobusową. Czas podróży pomiędzy stacją a Le Charrel wynosił od 8 do 10 minut. Do ruchu kierowano zaledwie trzy pociągi tramwajowe.

Pierwotnie projekt zakładał powstanie dwóch linii tramwajowych. Budowę drugiej trasy planowano pomiędzy stacją Aubagne a La Penne-sur-Huveaune. Docelowo, torowisko miało połączyć się z linią tramwajową numer 1 w Marsylii. Pod uwagę brano więc przywrócenie połączenia tramwajowego z pierwszej połowy dwudziestego wieku. Zmiany polityczne w regionie spowodowały jednak anulowanie zarówno przedłużenia obecnej linii 1 do Les Paluds, jak i powstania linii 2 w kierunku przedmieść Marsylii.

W 2024 roku realizowany był zupełnie inny projekt przedłużenia linii tramwajowej z Aubagne w kierunku południowym do miasta La Bouilladisse, w skład którego miało wejść 11 przystanków. Projekt "Val'Tram" obejmował ponowne wykorzystanie torów Valdonne w celu uruchomienia komunikacji tramwajowej po torach kolejowych o długości 14 kilometrów, wyposażonych w mijanki. Prace nad pierwszym etapem na obszarze Aubagne, w tym budową nowego mostu nad rzeką Huveaune, rozpoczęły się pod koniec 2023 roku, a projekt miał zostać zrealizowany w 2025 roku.

Do obsługi powstałej sieci tramwajowej w 2011 roku zamówiono w firmie Alstom osiem wagonów z rodziny Citadis Compact. Są to trójczłonowe, dwukierunkowe, czteroosiowe pojazdy, składające się z trzech członów, z których skrajne osadzone są na wózkach napędowych, natomiast środkowy człon jest podwieszony pomiędzy nimi. Tramwaje te mają 22 metry długości i 2,4 metra szerokości. W 2024 roku wszystkie osiem wozów pozostawało w liniowej eksploatacji, natomiast zamówienie obejmowało opcję zakupu dodatkowych dziesięciu tramwajów do obsługi drugiego etapu rozwoju sieci. Tramwaje w Aubagne nie posiadają firmowego malowania. W zamian przyozdobione są kolorową okleiną, której głównym motywem są postacie cyklopów. Motywy te są również widoczne między innymi na tapicerce foteli pasażerskich.

Od sierpnia 2017 roku eksploatacja i utrzymanie sieci tramwajowej w Aubagne została powierzona Régie des transports métropolitains (RTM) za pośrednictwem jej spółki zależnej Transport du Pays de l'Étoile.

PSMKMS & Impuls